حسنعلى خان افشار
198
سفرنامه لرستان و خوزستان ( فارسى )
برادرزادهاش ، حسينقلىخان ، قدرت را به دست گرفت « 1 » و تا سى سال حكمران بختيارى بود تا اين كه به سال 1299 ق . در اصفهان به دست ظل السلطان كشته شد « 2 » . 69 . مهدى قلى خان فرزند حبيب الله خان ، برادر كلبعلى خان و عموى حسينقلى خان ايلخانى است كه مادرش از خوانين گيلانزاده يا شيخزاده بود . در جريان تضادهاى خانوادگى ميان فرزندان حيدركور جانب حسينقلى خان را گرفت . سهام الدوله كه هنگام اردوكشى به خوزستان قدرت و كفايت حسينقلى خان را نيك دريافته بود ، خواست قدرت بختيارى را به او بدهد اما چون جوان بود ، مهديقلى خان را به اين سمت انتخاب كرد ، اگرچه اين سمت بهطور اسمى بود و در حقيقت قدرت در دست حسينقلى خان قرار داشت « 3 » . 70 . كلبعلى خان فرزند حبيب الله خان و از نوادگان حيدركور است . پس از جنگ منار كه خان دوركى كشته شد ، جانشين برادرش گرديد ؛ اما برادرزادهاش ، حسينقلى خان ، با او به رقابت برخاست و خود را شايستهء اين مقام دانست . سرانجام توانست طى چند درگيرى خونين درون خانوادگى به هدف خود برسد « 4 » . رياست كلبعلى خان بر ايل دوركى مقارن با جنگ قدرت ميان سران بختيارى است . ازاينرو او با جعفرقلى خان پسر اسد خان و محمد تقى خان كنورسى در ستيز بود . لايارد اين مسئله را از علل ضعف وى مىداند « 5 » و دربارهء شخصيتش مىنويسد : يكى از معتدلترين و صلحجوترين خوانين بختيارى است . . . من داستانهاى زيادى در مورد [ پاكدامنى ] او شنيدهام ، ليكن مرد نيرومند و حكمران مقتدرى نيست « 6 » . حادثهاى كه دراينجا به آن اشاره شده است ، در تاريخ كوهنشينان بختيارى زير عنوان « داستان كشته شدن آقا على داد و . . . در قلعهء لوط . . . » از آن ياد شده است « 7 » و آخرين حلقه از سلسله جنگهاى خانوادگى فرزندان حيدركور مىباشد . اين حادثه در حقيقت پايان
--> ( 1 ) . نك : همانجا ، ص ص 52 - 54 . ( 2 ) . نك : همانجا ، ص ص 194 . ( 3 ) . نك : همانجا ، ص ص 13 و 14 . ( 4 ) . همانجا ، ص ص 55 - 59 . ( 5 ) . نك : لايارد . . . ، سيرى در قلمرو بختيارى ، ص 49 . ( 6 ) . همانجا ، ص 51 و 174 ؛ دوبد ، سفرنامه لرستان و خوزستان ، ص 301 . ( 7 ) . نك : سردار ظفر ، خسرو خان ، يادداشتها و خاطرات سردار ظفر بختيارى ، ص 52 .